Լավ ինքնազգացողության հիմքում սովորական, ամենօրյա քայլերն են։ Հենց դրանք են ամենաշատը նվազեցնում շաքարային դիաբետի, ինֆարկտի և ճարպակալման վտանգը։ Այս խորհուրդները գուցե չափազանց պարզ ու ծանոթ թվան, բայց դրանց արդյունավետությունը հաստատված է գիտական հետազոտություններով։
Ամեն օր ավելի շատ շարժվեք
Սա առողջ ապրելակերպի ամենակարևոր սովորություններից մեկն է։ Մարմինը լավ վիճակում պահելու համար պարտադիր չէ թանկարժեք մարզասրահի աբոնեմենտ գնել։
Օրգանիզմի համար շատ ավելի օգտակար է օրվա ընթացքում հաճախ շարժվելը, քան շաբաթվա ընթացքում մեկ-երկու անգամ շատ ծանր մարզվելը։
Լավ ֆիզիկական վիճակը պահպանելու համար նույնիսկ արագ քայլքը կարող է բավական արդյունավետ լինել։ Ռոսպոտրեբնադզորի մասնագետները հիշեցնում են, որ օգտակար է գրեթե ցանկացած շարժուն զբաղմունք՝
- այգում կամ զբոսայգում արագ քայլելը,
- հեծանիվ վարելը կամ լողալը,
- պարտեզում աշխատելը կամ տանը մարմնամարզություն անելը,
- ընտանի կենդանիների հետ ակտիվ խաղալը։
Եթե նստակյաց աշխատանք ունեք, փորձեք գոնե ժամը մեկ վեր կենալ սեղանի մոտից։ Նույնիսկ մի քանի րոպե տևող պարզ շարժումները թեթևացնում են ողնաշարի ծանրաբեռնվածությունը և նպաստում արյան շրջանառությանը։
Բավարար քնեք
Գիշերային քնի ընթացքում օրգանիզմը պարզապես չի հանգստանում և էներգիա չի խնայում։ Այդ ընթացքում վերականգնվում են հյուսվածքները, կարգավորվում է իմունային համակարգի աշխատանքը, իսկ ուղեղը մշակում և դասավորում է օրվա ընթացքում ստացած տեղեկությունը։
Քնի մշտական պակասը կարող է վատացնել հիշողությունը, առաջացնել տրամադրության կտրուկ փոփոխություններ և դանդաղեցնել նյութափոխանակությունը։
Բժիշկները խորհուրդ են տալիս օրական քնել առնվազն 7–8 ժամ։ Կարևոր է նաև պահպանել քնի ռեժիմը՝ հնարավորության սահմաններում ամեն օր մոտավորապես նույն ժամին պառկել և արթնանալ։ Ցանկալի է այդ սովորությունը չխախտել նույնիսկ հանգստյան օրերին։
Սնվեք կանոնավոր և բազմազան
Գոյություն չունի մեկ կախարդական սննդակարգ, որը հավասարապես հարմար կլինի բոլոր մարդկանց համար։
Ամեն ինչ շատ ավելի պարզ է․ որքան շատ ամբողջական և քիչ վերամշակված մթերքներ կան սննդակարգում, այնքան ավելի լավ է աշխատում մարսողական համակարգը։
Առողջ սննդակարգում ցանկալի է ներառել՝
- թարմ բանջարեղեն և սեզոնային մրգեր,
- ամբողջահատիկ ձավարեղեն և հաց,
- ծովային ձուկ և ոչ յուղոտ միս,
- ընկույզներ, ընդեղեն և թթվակաթնային մթերքներ։
Գլխավոր կանոնը անառողջ սննդի քանակը աստիճանաբար նվազեցնելն է։
Արագ սնունդը, քաղցր գազավորված ըմպելիքները, կիսաֆաբրիկատներն ու շատ աղ պարունակող մթերքները լավ է օգտագործել միայն երբեմն։ Դրանք չպետք է դառնան ամենօրյա սննդակարգի հիմքը։
Բավարար ջուր խմեք
Ջուրը մասնակցում է օրգանիզմում տեղի ունեցող գրեթե բոլոր գործընթացներին։ Երբ մարմնին հեղուկ չի բավականացնում, կարող են ի հայտ գալ հոգնածություն, ուշադրությունը կենտրոնացնելու դժվարություն և հաճախակի գլխացավեր, հատկապես աշխատանքային օրվա վերջում։
Սակայն պետք չէ նաև ուժով մեծ քանակությամբ ջուր խմել՝ փորձելով հետևել բոլորի համար նույն չափաբաժինը սահմանող խորհուրդներին։
Մարդու հեղուկի պահանջը կախված է նրա քաշից, ֆիզիկական ակտիվությունից և շրջակա միջավայրի ջերմաստիճանից։
Ավելի ճիշտ է օրվա ընթացքում պարբերաբար մաքուր, չգազավորված ջուր խմել և չսպասել, մինչև ուժեղ ծարավ զգաք։
Մի՛ ծխեք և սահմանափակեք ալկոհոլը
Ծխախոտից հրաժարվելը կյանքի տևողության վրա կարող է շատ ավելի մեծ ազդեցություն ունենալ, քան ամենաթանկ սննդային հավելումները։
Ծխախոտի ծխում պարունակվող թունավոր նյութերը վնասում են անոթների պատերը և զգալիորեն բարձրացնում ինֆարկտի, ինսուլտի ու շնչառական համակարգի քրոնիկական հիվանդությունների վտանգը։
Ալկոհոլը ևս աստիճանաբար վնասում է լյարդն ու նյարդային համակարգը։ Ռուս մասնագետները վնասակար սովորություններից հրաժարվելը համարում են առողջ և երկար կյանքի ամենակարևոր հիմքերից մեկը։
Փորձեք կառավարել սթրեսը
Ժամանակակից կյանքում անհնար է լիովին խուսափել անհանգստությունից, և դրա կարիքն էլ չկա։
Կարճատև սթրեսը երբեմն օգնում է հավաքել ուժերն ու արագ արձագանքել իրավիճակին։ Սակայն երկարատև նյարդային լարվածությունը կարող է լուրջ վնաս հասցնել առողջությանը։ Այն բարձրացնում է զարկերակային ճնշումը, վատացնում քունը և թուլացնում իմունային համակարգը։
Հուզական հավասարակշռությունը վերականգնելու համար կարելի է առօրյայում ներառել մի քանի պարզ սովորություն՝
- ամեն օր զբոսնել մաքուր օդում,
- ժամանակ առ ժամանակ հանգստանալ հեռախոսից և սոցիալական ցանցերից,
- ավելի հաճախ կենդանի շփվել մտերիմ մարդկանց հետ,
- կատարել հանգիստ և խորը շնչառության վարժություններ։
Պարբերաբար ստուգեք առողջությունը
Շատ վտանգավոր հիվանդություններ կարող են տարիներ շարունակ զարգանալ՝ որևէ ակնհայտ նշան չտալով։
Մարդը կարող է իրեն շատ լավ զգալ և նույնիսկ չիմանալ, որ խոլեստերինի մակարդակը չափազանց բարձր է կամ արդեն խնդիրներ են սկսվել արյան մեջ շաքարի մակարդակի հետ։
Այդ պատճառով կարևոր է պարբերաբար անցնել հիմնական կանխարգելիչ հետազոտություններ։
Սովորական անալիզները և զարկերակային ճնշման չափումը շատ ժամանակ չեն պահանջում, բայց օգնում են խնդիրը հայտնաբերել վաղ փուլում։ Իսկ որքան շուտ է հիվանդությունը հայտնաբերվում, այնքան բուժումը սովորաբար ավելի արդյունավետ է լինում, և ծանր հետևանքների վտանգը՝ ավելի փոքր։
Առողջությունը ձևավորվում է ամենօրյա ընտրություններից
Պետք է միշտ հիշել, որ առողջությունը մեկ անգամ կատարվող սխրանք չէ և ոչ էլ անվերջ պայքար սեփական անձի դեմ։
Այն մեր ամենօրյա, հաճախ նույնիսկ աննկատ ընտրությունների արդյունքն է։
Շատ ավելի հեշտ է ավելի շատ քայլել, բավարար քնել, բնական սնունդ օգտագործել և ժամանակին այցելել բժշկի, քան տարիներ անց երկարատև բուժմամբ փորձել շտկել օրգանիզմի նկատմամբ անփույթ վերաբերմունքի հետևանքները։








