Հաճախ ենք լսում, թե «մեկ մարդը ոչինչ փոխել չի կարող»։ Սակայն պատմության մեջ եղել է մի օր, երբ մոլորակի ճակատագիրը կախված էր հենց մեկ մարդու սառնասրտությունից։
Չմոռանաք բաժանորդագրվել մեր Telegram ալիքին:
Այդ մարդը հայտնի քաղաքական գործիչ կամ ազդեցիկ գեներալ չէր։ Նա պարզապես փոխգնդապետ էր, ով բարեխղճորեն կատարում էր իր հերթափոխը։ Նրա անունը Ստանիսլավ Պետրով էր։ Եվ եթե դուք հիմա կարդում եք այս տողերը, ուրեմն պարտական եք նրան ձեր կյանքով։
1983 թվական, սեպտեմբերի 26. Գիշեր
Սառը պատերազմի ամենալարված շրջանն էր։ ԽՍՀՄ-ն ու ԱՄՆ-ը մատները պահել էին «կարմիր կոճակին»՝ սպասելով հակառակորդի սխալին։ Խորհրդային հետախուզությունը լարված սպասում էր միջուկային հարվածի ցանկացած վայրկյան։
Մոսկվայի մատույցներում՝ «Սերպուխով-15» գաղտնի բունկերում, մարտական հերթապահություն էր իրականացնում 44-ամյա Ստանիսլավ Պետրովը։ Նրա խնդիրն էր հետևել արբանյակային համակարգին։ Եթե ԱՄՆ-ը հրթիռ արձակեր, համակարգիչը պետք է ահազանգեր։
Ուղիղ կեսգիշերն անց՝ 00:15-ին, լռությունը խախտվեց։
«Մեկնարկ». Կարմիր տագնապ
⚠️ Բունկերում հնչեց տագնապի սահմռկեցուցիչ ազդանշանը։ Էկրանին վառվեց արյունոտ կարմիր գրությունը՝ «ՄԵԿՆԱՐԿ»։ Համակարգը զգուշացնում էր՝ ԱՄՆ-ը միջուկային հրթիռ է արձակել։
Ըստ հրահանգի՝ Պետրովը պարտավոր էր անհապաղ զեկուցել վերադասին։ Դրան հետևելու էր ԽՍՀՄ-ի պատասխան հարվածը, և Երրորդ համաշխարհային պատերազմը կսկսվեր հաշված րոպեների ընթացքում։ Միլիոնավոր մարդիկ դատապարտված էին մահվան։
Բայց Պետրովը քարացավ։
Տրամաբանությունն ընդդեմ մեքենայի
«Ես նայում էի էկրանին ու չէի հավատում աչքերիս»,- տարիներ անց պատմում էր նա։
Պետրովը վերլուծաբան էր։ Նրա սառը ուղեղը հուշում էր. «Եթե Ամերիկան պատերազմ սկսեր, կհարվածեր հարյուրավոր հրթիռներով՝ ԽՍՀՄ-ի հակահարվածը ճնշելու համար։ Ինչու՞ արձակել միայն մեկ հրթիռ։ Իմաստը ո՞րն էր»։
Մինչ նա վարանում էր, համակարգը ցույց տվեց երկրորդ հրթիռը։ Հետո երրորդը, չորրորդը, հինգերորդը…
«Հրթիռային հարձակում»,- գոռում էր համակարգիչը։ Սենյակում խուճապ էր, ենթակաները սարսափահար նայում էին հրամանատարին՝ սպասելով վճռորոշ հրամանին։
Պետրովը կանգնած էր ծանրագույն ընտրության առաջ։ Կա՛մ սա իրական հարձակում էր, և լռելով՝ նա կործանման էր դատապարտում հայրենիքը, կա՛մ սա համակարգչային սխալ էր, և զեկուցելով՝ նա սեփական ձեռքերով սկիզբ էր դնում աշխարհի վերջին։
Կարդացեք նաև՝ Նա մահացավ 23 տարեկանում, բայց փրկեց 360 մարդ և իր մարմնով ծածկեց 3 երեխայի
Որոշում, որը փրկեց աշխարհը
Նա վերցրեց կառավարման վահանակի հեռախոսը և, զսպելով դողը ձայնի մեջ, զեկուցեց. «Տեղեկատվությունը կեղծ է։ Սա համակարգի սխալ է»։
Հաջորդ 20 րոպեները դարձան ամենաերկարը նրա կյանքում։ Նա սպասում էր։ Եթե նա սխալված լիներ, ռադարները շուտով ֆիքսելու էին պայթյունները, և Մոսկվան վերածվելու էր մոխրակույտի։
Բայց պայթյուններ չեղան։ Լռությունը պահպանվեց։ Պարզվեց՝ արբանյակը սխալմամբ որպես հրթիռի մեկնարկ էր ընկալել ամպերից անդրադարձող արևի շողերը։
Մոռացված հերոսը
Պարգևատրեցի՞ն արդյոք նրան։ Տվեցի՞ն հերոսի կոչում։ Ոչ։
Հակառակը՝ նկատողություն ստացավ մարտական մատյանը թերի լրացնելու համար։ Ղեկավարությանը ձեռնտու չէր ընդունել, որ գերժամանակակից համակարգը կարող էր նման կոպիտ սխալ թույլ տալ։ Պետրովը հեռացավ բանակից և իր կյանքի մնացած մասն անցկացրեց համեստ պայմաններում՝ մերձմոսկովյան Ֆրյազինո քաղաքում։
Աշխարհը նրա մասին իմացավ միայն 1998 թվականին, երբ ՊՆ արխիվները գաղտնազերծվեցին։
Երբ լրագրողները հարցնում էին նրան այդ ճակատագրական գիշերվա մասին, նա համեստորեն պատասխանում էր. «Ես հերոս չեմ։ Ես ուղղակի ճիշտ պահին ճիշտ տեղում էի»։
Գրանցվիր մեր 
